Tổ chức giám định sở hữu trí tuệ chỉ phải thông báo khi hoạt động theo dự thảo sửa luật

Sáng 24/10, Quốc hội khóa XVI nghe Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, trình bày Tờ trình tóm tắt dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sở hữu trí tuệ. Phiên họp toàn thể tại Hội trường thuộc chương trình Kỳ họp thứ 2.

Theo Cổng Thông tin điện tử Bộ Khoa học và Công nghệ, dự thảo sửa đổi, bổ sung 25 trong tổng số 222 điều của luật hiện hành. Văn bản gồm ba điều: sửa đổi, bổ sung luật; điều khoản thi hành; điều khoản chuyển tiếp.

Dự thảo tập trung vào hai nhóm nội dung. Nhóm thứ nhất là đơn giản hóa thủ tục hành chính, cắt giảm điều kiện kinh doanh. Nhóm thứ hai là kiện toàn đầu mối quản lý nhà nước về quyền đối với giống cây trồng.

Giám định sở hữu trí tuệ chuyển sang cơ chế thông báo

Đối với dịch vụ giám định sở hữu trí tuệ, dự thảo bãi bỏ điều kiện kinh doanh và không tiếp tục quy định điều kiện đối với tổ chức, cá nhân giám định. Tổ chức, cá nhân giám định chỉ có nghĩa vụ thông báo khi hoạt động, cung cấp dịch vụ.

Quyền, nghĩa vụ, trình tự và thủ tục thực hiện giám định dự kiến được quy định tại văn bản dưới luật để phục vụ công tác quản lý, thanh tra, kiểm tra. Theo VTV, nội dung này sửa đổi, bổ sung Điều 201 của Luật Sở hữu trí tuệ hiện hành.

Dịch vụ giám định sở hữu trí tuệ đã được loại khỏi danh mục ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện theo Nghị quyết số 66.17/2026/NQ-CP ngày 15/5/2026 của Chính phủ. Dự thảo đưa thay đổi này vào luật.

Bỏ thủ tục đăng ký hợp đồng chuyển nhượng

Dự thảo bãi bỏ thủ tục đăng ký hợp đồng chuyển nhượng quyền sở hữu công nghiệp và quyền đối với giống cây trồng. Khi quyền được chuyển nhượng, việc thay đổi thông tin chủ văn bằng bảo hộ thực hiện theo thủ tục sửa đổi văn bằng bảo hộ.

Theo VTV, Nghị quyết số 66.18/2026/NQ-CP của Chính phủ đã bãi bỏ thủ tục đăng ký hợp đồng chuyển nhượng quyền sở hữu công nghiệp trước khi dự thảo được trình.

Bộ trưởng Vũ Hải Quân cho biết các nội dung sửa đổi sẽ bãi bỏ 18 thủ tục hành chính và cắt giảm 5 điều kiện kinh doanh.

Tại phiên thẩm tra sáng 13/10 ở Đà Nẵng, Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Hoàng Minh cho biết 16 thủ tục bị bãi bỏ liên quan đến hoạt động giám định. Số còn lại liên quan đến đăng ký hợp đồng chuyển nhượng quyền.

Một đầu mối quản lý quyền đối với giống cây trồng

Dự thảo chuyển trách nhiệm quản lý nhà nước về quyền đối với giống cây trồng từ Bộ Nông nghiệp và Môi trường sang Bộ Khoa học và Công nghệ. Các quy định chi tiết về hồ sơ, trình tự, thủ tục xác lập quyền đối với giống cây trồng được lược khỏi luật và giao Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ quy định.

Theo Bộ trưởng Vũ Hải Quân, thống nhất đầu mối giúp sử dụng chung nguồn lực, hạ tầng số và cơ sở dữ liệu sở hữu trí tuệ. Người dân, doanh nghiệp thực hiện thủ tục về quyền sở hữu công nghiệp và quyền đối với giống cây trồng tại một đầu mối.

Thứ trưởng Hoàng Minh nhấn mạnh việc chuyển giao phải không làm gián đoạn quá trình giải quyết thủ tục và không yêu cầu tổ chức, cá nhân thực hiện lại thủ tục do thay đổi cơ quan quản lý.

Cơ quan thẩm tra lưu ý chất lượng kết luận giám định

Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Phan Chí Hiếu cho biết cơ quan thẩm tra tán thành sự cần thiết, phạm vi sửa đổi và phương án chuyển trách nhiệm quản lý quyền đối với giống cây trồng. Ủy ban đề nghị xác định Bộ Khoa học và Công nghệ là cơ quan đầu mối giúp Chính phủ thống nhất quản lý nhà nước về sở hữu trí tuệ.

Theo Ủy ban, giám định về sở hữu trí tuệ là hoạt động có tính chuyên môn cao. Kết luận giám định là nguồn tài liệu quan trọng phục vụ việc xác lập, thực hiện và bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ.

Ông Phan Chí Hiếu cho rằng bỏ các điều kiện đối với tổ chức, cá nhân giám định khi chưa quy định cụ thể cơ chế hậu kiểm có thể ảnh hưởng đến chất lượng, độ tin cậy của kết luận giám định. Cơ quan nhà nước cũng có thể gặp khó khăn trong việc lựa chọn, đánh giá khi có nhiều kết luận giám định khác nhau.

Ủy ban đề nghị Chính phủ tiếp tục theo dõi, đánh giá thực tiễn thi hành quy định này để có giải pháp kiểm soát và nâng cao chất lượng hoạt động giám định. Cơ quan thẩm tra cũng đề nghị rà soát dự thảo để bảo đảm đồng bộ với Luật Trồng trọt, Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo và các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên.

Bên cạnh đó, Ủy ban đề nghị Chính phủ theo dõi việc thi hành Luật Sở hữu trí tuệ để đề xuất sửa đổi toàn diện luật vào thời điểm thích hợp, đồng bộ với lộ trình nghiên cứu, xây dựng Luật Bản quyền tác giả.

Nguồn tham khảo

• Cổng Thông tin điện tử Bộ Khoa học và Công nghệ — Thống nhất đầu mối quản lý, cắt giảm điều kiện kinh doanh, tạo thuận lợi trong xác lập quyền sở hữu trí tuệ
• Báo điện tử VTV — Cắt giảm điều kiện kinh doanh, tạo thuận lợi đăng ký quyền sở hữu trí tuệ
• Cổng Thông tin điện tử Bộ Khoa học và Công nghệ — Hoàn thiện dự thảo Luật Sở hữu trí tuệ: Cải cách thực chất, chuyển giao nhiệm vụ không gián đoạn

Ảnh: Cổng Thông tin điện tử Bộ Khoa học và Công nghệ — nguồn: https://mst.gov.vn/thong-nhat-dau-moi-quan-ly-cat-giam-dieu-kien-kinh-doanh-tao-thuan-loi-trong-xac-lap-quyen-so-huu-tri-tue-197261024175207282.htm